Fooien in Amerika: hoeveel geef je en waar?

Fooien in Amerika werken anders dan in Nederland. Hier rond je af of laat je het wisselgeld liggen. In de Verenigde Staten is de fooi voor veel mensen in de bediening een groot deel van hun inkomen. Dat komt door de wet: een werkgever mag iemand die fooien ontvangt volgens de federale regels een basisloon van maar 2,13 dollar per uur betalen, zolang loon plus fooien samen minstens het minimumloon van 7,25 dollar halen. Sommige staten eisen een hoger basisloon, maar het systeem blijft hetzelfde. Laat je niets achter, dan leest de ober dat als een duidelijk oordeel: de service was slecht.

Hieronder staat per situatie wat gangbaar is, met een paar rekentrucs en de valkuilen waar Nederlanders vaak in trappen.

Hoeveel fooi geef je in een restaurant in Amerika?

In een restaurant met bediening aan tafel geef je 15 tot 20 procent van het bedrag vóór de sales tax. Was de service echt goed, dan ga je richting 20 procent of iets daarboven. Bij een buffet waar je zelf opschept, is 10 procent de richtlijn.

Op de bon staan vaak al voorgestelde bedragen, bijvoorbeeld 18, 20 en 22 procent. Die worden soms berekend over het totaal inclusief belasting. Dat is niet fout, maar je geeft dan net iets meer dan nodig. Wil je precies rekenen, kijk dan naar het subtotaal.

Let op de service charge

Kijk altijd of er al een service charge of gratuity op de rekening staat. Veel restaurants rekenen die automatisch bij grotere groepen, vaak vanaf zes of acht personen. Staat die er al, dan hoef je niet nog eens de volle fooi te geven. Een kleine extra fooi kan, maar het hoeft niet.

Afhalen en fastfood

Bij fastfood en zelfbediening is een fooi niet nodig. Toch vraagt het betaalscherm er steeds vaker om, ook bij een broodje of een ijsje. Je mag daar gewoon op “No tip” drukken. Bij afhalen is een fooi niet verplicht; 10 procent is netjes als het om een grote of lastige bestelling gaat. Voor bezorging is 10 tot 15 procent gebruikelijk.

Fooi in een bar of koffiezaak

In een bar geef je 1 tot 2 dollar per drankje dat je bestelt. Laat je een rekening openstaan (een tab), dan reken je 15 tot 20 procent over het totaal bij het afrekenen. Wie de eerste ronde goed tipt, wordt de rest van de avond vaak sneller geholpen.

In een koffiezaak staat meestal een fooienpot of vraagt het scherm om een fooi. Dat is vrijwillig. Kom je er vaker of maakt de barista iets bijzonders voor je, dan is een dollar een vriendelijk gebaar.

Taxi, Uber en Lyft

Voor een taxi is 15 tot 20 procent van de ritprijs gebruikelijk. Tilt de chauffeur je koffers in en uit de kofferbak, dan geef je ongeveer 2 dollar voor de eerste tas en 1 dollar voor elke volgende.

Bij Uber en Lyft geef je de fooi achteraf in de app. Dezelfde percentages zijn een goede richtlijn. Contant kan ook, maar is niet nodig.

Fooien in het hotel

In hotels geef je kleine bedragen aan verschillende mensen. Het Emily Post Institute geeft deze richtlijnen:

• Kruier (bellhop): 2 dollar voor de eerste tas, 1 dollar voor elke volgende tas.
• Housekeeping: 2 tot 5 dollar per dag. Leg het elke dag neer, met een briefje “Housekeeping, thank you”. Zo weet de schoonmaker dat het voor hem of haar is, en krijgt degene die die dag schoonmaakt ook echt de fooi.
• Valet parking: 2 tot 5 dollar als je je auto terugkrijgt.
• Concierge: voor een simpele vraag niets. Regelt de concierge kaartjes of een tafel, dan is 5 tot 10 dollar gebruikelijk.

Voor al deze fooien heb je contant geld nodig. Neem daarom een stapeltje biljetten van 1 en 5 dollar mee, of wissel bij aankomst wat grote biljetten.

Tours, gidsen en excursies

Bij een rondleiding of excursie is een fooi voor de gids gebruikelijk, zeker bij kleine groepen en privétours. Een vast percentage is er niet. Kijk in de beschrijving of de fooi al in de prijs zit, dat staat er meestal bij. Ga je bijvoorbeeld een helikoptervlucht boven New York maken, lees dan ook de voorwaarden van de aanbieder.

Salon, spa en andere diensten

Ga je in Amerika naar de kapper, een nagelsalon of een massage, dan geldt ook daar 15 tot 20 procent. Werken er meerdere mensen aan je, vraag dan of de fooi verdeeld kan worden.

Fooi met de creditcard of contant?

In restaurants, bars en taxi’s kun je bijna altijd met de kaart een fooi geven. Bij een papieren bon schrijf je de fooi op de regel “Tip” en het totaal eronder. Bij een betaalapparaat kies je een percentage of vul je zelf een bedrag in.

Voor kruiers, housekeeping, valets en gidsen is contant geld handiger. Zij hebben meestal geen kaartlezer bij de hand.

Zo reken je snel de fooi uit

• 10 procent: schuif de komma één plek naar links. Bij 64 dollar is dat 6,40.
• 20 procent: verdubbel dat bedrag. Dan kom je op 12,80.
• 15 procent: neem 10 procent en tel de helft erbij op. Dat is 6,40 plus 3,20, dus 9,60.

Veel mensen ronden daarna af op hele dollars. Een fooi-app is niet nodig, de rekenmachine van je telefoon werkt prima.

Fooien in je reisbudget

De prijzen op de menukaart zijn zonder sales tax en zonder fooi. Reken daarom bij eten en drinken standaard een kwart tot een derde extra: de fooi en de belasting samen. Hoe hoog de belasting is, verschilt per staat en soms per stad. Plan je een roadtrip door Amerika, dan lopen die bedragen over een paar weken flink op. Neem ze vanaf het begin mee in je budget, dan kom je onderweg niet voor verrassingen te staan.

Veelgemaakte fouten

• Fooi geven bovenop een service charge die al op de rekening staat.
• Denken dat afronden genoeg is, zoals in Nederland.
• Geen kleine biljetten bij je hebben voor het hotel.
• Housekeeping pas aan het eind van je verblijf een fooi geven, terwijl er elke dag iemand anders kan schoonmaken.

Veelgestelde vragen

Is fooi verplicht in Amerika?

Niet wettelijk, behalve als er een service charge op de rekening staat. In restaurants met bediening wordt een fooi wel verwacht, omdat het basisloon van de bediening laag is.

Reken je de fooi over het bedrag voor of na belasting?

De richtlijn is over het bedrag vóór belasting. Veel mensen rekenen voor het gemak over het totaal, en dat wordt ook prima gevonden.

Kan ik fooi met de creditcard geven?

Ja, in restaurants, bars en taxi’s kan dat bijna altijd. Voor hotelpersoneel en gidsen is contant handiger.

Hoeveel fooi geef je bij slechte service?

Een lagere fooi, bijvoorbeeld 10 procent, is dan een duidelijk signaal. Helemaal niets geven doe je alleen bij echt slechte service. Zeg het liever tegen de manager als er iets misging.

Geef je fooi in dollars of in euro’s?

Altijd in dollars. Euro’s zijn voor het personeel lastig om te wisselen.

Bronnen

• Emily Post Institute: General Tipping Guide (richtlijnen restaurant, bar, hotel en taxi)
• U.S. Department of Labor: Fact Sheet #15, Tipped Employees (basisloon van 2,13 dollar per uur)
• U.S. Department of Labor: Minimum Wages for Tipped Employees per staat